Tkanie na krośnie to bardzo dobry pomysł na zajęcia ZPT, techniczne i kreatywne w szkole. Uczniowie pracują według określonej kolejności, przygotowują osnowę, dobierają materiały, uczą się podstawowego splotu i stopniowo obserwują, jak z pojedynczych nitek powstaje gotowa praca.
To zadanie, które daje nauczycielowi dużą swobodę. Na jednym krośnie można wykonać prostą makatkę, obrazek ścienny, dekorację, podkładkę czy projekt tematyczny związany z aktualnie omawianym zagadnieniem. Dobrym przykładem jest tkana meduza, którą pokazujemy poniżej krok po kroku. Projekt można przeprowadzić podczas lekcji ZPT lub wykorzystać jako inspirację do stworzenia własnych wzorów.
Praca z krosnem ma jasno określony cel i prowadzi do konkretnego efektu, dlatego dobrze sprawdza się podczas zajęć praktycznych. Uczeń od początku widzi, nad czym pracuje i jakie kolejne czynności musi wykonać.
Podczas tkania dzieci ćwiczą przede wszystkim:
Tkanie pozwala również łatwo różnicować poziom trudności. Uczeń początkujący może wykonać kilka prostych, poziomych pasów, natomiast bardziej zaawansowana grupa może przygotować wzór, połączyć różne rodzaje włóczki albo stworzyć dekorację o nieregularnym kształcie.
Dzięki temu ten sam typ pomocy może być wykorzystywany wielokrotnie przy różnych projektach.
Jednym z projektów, które można wykonać na niewielkim krośnie, jest kolorowa meduza. Zadanie jest ciekawe wizualnie, a jednocześnie pozwala przeprowadzić ucznia przez najważniejsze podstawy tkania.
Do wykonania projektu potrzebne są:
krosno tkackie,
nić na osnowę,
niebieska i różowa włóczka,
nożyczki,
igła do włóczki,
drewniany patyczek,
2 czarne koraliki,
czarna włóczka,
różowy i czerwony filc,
klej.
Kolory można oczywiście zmieniać. Zamiast meduzy uczniowie mogą w ten sam sposób stworzyć własną postać, zwierzę lub fantazyjny wzór.
Przed rozpoczęciem pracy przygotowujemy krosno oraz wszystkie potrzebne materiały. Warto rozłożyć włóczki, igły i elementy dekoracyjne w taki sposób, aby uczeń miał je w zasięgu ręki.
Dwa metalowe pręty należy umieścić w zewnętrznych rowkach ramy tkackiej i dokręcić. Następnie całą ramę nawlekamy nicią osnowy.
Na czółenko nawijamy niewielką ilość niebieskiej włóczki i wykonujemy pierwszą część tkaniny.
Na macki meduzy przygotowujemy 10 pęczków po około 6 nitek, każda o długości około 50 cm.
Dzięki przygotowaniu ich wcześniej dalsze etapy pracy przebiegają sprawniej.
Każdy przygotowany pęczek zawiązujemy wokół dwóch nitek osnowy zgodnie ze wzorem. W ten sposób powstaje dolna, charakterystyczna część meduzy.
Macki zaplatamy około dziesięciu razy, zawiązujemy na końcach i odcinamy nadmiar włóczki.
Następnie przechodzimy do tkania korpusu meduzy. Początkowo tkamy na całej szerokości, a później stopniowo zwężamy pracę po obu stronach. Nitki osnowy przy krawędziach pozostają wolne.
Dzięki takiemu sposobowi tkania powstaje zaokrąglony kształt przypominający ciało meduzy.
Po lewej i prawej stronie korpusu uzupełniamy pozostałe fragmenty niebieską włóczką nawleczoną na igłę.
Kontynuujemy tkanie niebieską włóczką na czółenku. Wszystkie wystające nitki należy uporządkować i przyszyć z tyłu pracy.
Po zakończeniu tkania luzujemy śruby metalowych prętów i wyjmujemy je z ramy.
Następnie wykonujemy elementy dekoracyjne:
dwa czarne koraliki tworzą oczy,
usta wycinamy z filcu,
z filcu można również przygotować dwa policzki.
Elementy przyklejamy lub przyszywamy do gotowej tkaniny.
Na końcu przecinamy pętelki znajdujące się w dolnym rzędzie osnowy i związujemy sąsiednie nitki.
Górną część osnowy nawlekamy na drewniany patyczek. Po obu jego stronach można przywiązać wstążkę lub sznurek.
Meduza jest gotowa do zawieszenia.
Przy organizowaniu zajęć technicznych nauczyciel musi brać pod uwagę narzędzia, z których będą korzystać uczniowie. W przypadku tkania szczególną uwagę warto zwrócić na igły.
Do pracy z włóczką dostępne są krótkie igły stalowe o długości 6 cm z tępą końcówką. Ich konstrukcja jest przeznaczona do przewlekania włóczki i materiałów tkackich, a nie do szycia ostrą igłą.
Tępa końcówka wyraźnie ogranicza ryzyko przypadkowego ukłucia w porównaniu ze standardową ostrą igłą do szycia. To szczególnie istotne przy organizowaniu zajęć dla grupy dzieci.
W ofercie znajduje się zestaw:
Igły bezpieczne stalowe – krótkie – 25 sztuk
Jak przy każdych zajęciach manualnych, praca z nożyczkami, igłami i innymi narzędziami powinna odbywać się zgodnie z zasadami obowiązującymi w szkole i pod nadzorem nauczyciela.
Nie każda klasa potrzebuje tego samego modelu. Przy wyborze warto zastanowić się przede wszystkim nad liczbą uczniów, wielkością projektów oraz sposobem organizacji lekcji.
Jeżeli zależy nam na tym, żeby każdy uczeń miał własne stanowisko, dobrym rozwiązaniem są niewielkie modele.
wymiar: 16,5 x 20 cm,
1 czółenko,
1 grzebień.
Niewielki format dobrze sprawdza się przy prostych projektach wykonywanych przy stoliku. Dzięki niższej cenie łatwiej również przygotować większą liczbę stanowisk.
Pebaro Krosno małe ma szerokość 17 cm i jest dostępne w dwóch wariantach:
wersja pakowana w worek
wersja pakowana w karton
W zestawie znajdują się:
1 czółenko,
1 grzebień,
2 metalowe igły.
To praktyczny zestaw do pierwszych projektów tkackich. Mały format jest wygodny przy pracy na szkolnej ławce, a dołączone akcesoria pozwalają szybko rozpocząć zajęcia.
To właśnie na podobnym niewielkim krośnie można wykonać przedstawiony wcześniej projekt meduzy.
Jeżeli uczniowie mają wykonywać większe makatki lub bardziej rozbudowane wzory, można wybrać krosna średnie:
szerokość 20 cm
szerokość 25 cm
Większa powierzchnia daje więcej możliwości kompozycyjnych, a nadal pozwala wygodnie pracować przy standardowym stanowisku uczniowskim.
Do większych prac dostępne jest również Krosno duże 30 x 40 cm. W zestawie znajdują się 2 czółenka i 2 grzebienie, a cena prezentowana w materiałach wynosi 75,00 zł.
W ofercie Pebaro znajdują się również większe modele:
Pebaro Krosno duże
szerokość 40 cm
szerokość 50 cm
Takie krosna warto wykorzystać przy bardziej ambitnych projektach, większych dekoracjach ściennych albo pracy ucznia, który opanował już podstawowe techniki tkania.
Krosno duże pionowe – praca w większym formacie
Ciekawym rozwiązaniem do pracowni technicznej lub kreatywnej jest duże krosno pionowe.
Model ma:
Duży wymiar daje uczniom możliwość eksperymentowania z włóczką, sznurkami, wstążkami, kordonkami i innymi materiałami. Można tworzyć na nim większe obrazy tkane i dekoracje przeznaczone np. do szkolnej sali.
Ogromne krosno stojące – projekt dla grupy
Jeszcze inne możliwości daje Ogromne krosno stojące o wymiarach 125 x 64 x 40 cm.
W zestawie znajdują się:
drewniany stojak z ramą krosna,
2 czółenka,
4 motki wełny w żywych kolorach,
łącznie 164 g włóczki.
To model, który może stać się stałym elementem pracowni. Zamiast wykonywania kilkunastu osobnych niewielkich prac uczniowie mogą wspólnie tworzyć jeden większy projekt.
Taka forma szczególnie dobrze sprawdzi się przy zadaniach grupowych, dekoracjach szkolnych czy projektach, które można kontynuować przez kilka kolejnych lekcji.
Lekcja tkania nie musi kończyć się na prostokątnej makatce. Pebaro oferuje również krosna okrągłe:
średnica 21 cm, 25 nacięć,
średnica 22 cm, 69 nacięć,
średnica 27 cm, 75 nacięć.
W zestawie znajduje się 1 igła.
Okrągła forma pozwala przygotować zupełnie inne projekty: rozety, dekoracje, kolorowe kompozycje radialne czy niewielkie ozdoby ścienne. To dobry kolejny etap po poznaniu podstawowego sposobu tkania.
Pebaro Krosno uniwersalne
Do bardziej otwartych projektów można wykorzystać także Pebaro Krosno uniwersalne.
Kwadratowa rama ma wymiar 23 x 23 cm, a w zestawie znajdują się:
2 czółenka,
1 igła.
Kwadratowy układ pozwala prowadzić osnowę w różny sposób i eksperymentować z kompozycją, dlatego będzie dobrym rozwiązaniem do zajęć, podczas których uczniowie mają większą swobodę projektowania.
Projekt meduzy jest tylko jednym z przykładów. Po poznaniu podstaw uczniowie mogą przygotować:
Można również wprowadzić dodatkowe materiały: kawałki tkanin, tasiemki, sznurki czy włóczki o różnej grubości. Dzięki temu kolejne zajęcia z wykorzystaniem tego samego krosna nie muszą oznaczać powtarzania tego samego projektu.
Przy zakupie większej liczby pomocy warto kierować się sposobem organizacji zajęć.
Do indywidualnej pracy większej liczby uczniów najlepiej sprawdzą się małe krosna. Zajmują niewiele miejsca i umożliwiają równoległą pracę całej grupy.
Do nieco większych projektów indywidualnych warto wybrać średnie lub duże krosna Pebaro.
Do pracy zespołowej dobrym rozwiązaniem będzie duże krosno pionowe lub ogromne krosno stojące. Uczniowie mogą wykonywać kolejne fragmenty jednej wspólnej pracy.
Do urozmaicenia pracowni warto dołączyć krosna okrągłe i uniwersalne, które pozwalają wyjść poza klasyczny prostokątny układ tkaniny.
Krosno nie narzuca jednego gotowego ćwiczenia. Raz kupiona pomoc może służyć podczas wielu kolejnych lekcji, a stopień trudności projektu można zmieniać zależnie od możliwości grupy.
Nauczyciel może zacząć od prostego przeplatania dwóch kolorów, później przejść do projektu takiego jak tkana meduza, a następnie zaproponować uczniom samodzielne zaprojektowanie własnej pracy.
W efekcie uczeń przechodzi cały proces: od przygotowania materiałów i zaplanowania zadania, przez pracę manualną, aż po wykończenie i prezentację własnego projektu.
Jeśli szukasz praktycznego pomysłu na zajęcia ZPT, technikę lub szkolną pracownię kreatywną, krosna tkackie pozwalają stworzyć stanowiska zarówno do krótkich ćwiczeń indywidualnych, jak i większych projektów realizowanych przez całą grupę.
W educarium dostępne są krosna w różnych rozmiarach i konstrukcjach, dzięki czemu można dobrać wyposażenie do liczby uczniów, miejsca w pracowni oraz rodzaju planowanych projektów.
Zespół educarium pomaga pomoce dydaktyczne do liczby uczniów, planowanych zajęć, posiadanego wyposażenia oraz budżetu szkoły. Wspieramy również przygotowanie wniosku, zestawienia zakupów, kosztorysu i uzasadnienia dydaktycznego. Dyrektor lub organ prowadzący otrzymuje dzięki temu uporządkowaną propozycję zgodną z diagnozą potrzeb, którą łatwiej zweryfikować i złożyć w programie „Pracownie Kompas Jutra”.
